woensdag 30 oktober 2019

woensdag 30 oktober 2019

IN MEMORIAM :  Sutep   +  29 okt. 2019  77 jaar

                                                                                                                                                             


Gisteren rond vijf uur in de middag is Sutep overleden. Sutep een stille vriendelijke, oudere man die meestal sliep en alleen om te eten wakker gemaakt moest worden. Ik had daarom weinig contact met hem. Eergisteren heb ik hem nog geschoren en zijn haar geknipt en ook daarvoor moest ik hem wakker maken. Ik vernam van de verpleging dat hij niet meer wilde leven, wat misschien verklaart dat hij daardoor ondanks dat hij niet terminaal snel is overleden.

Neug lijkt weer wat sterker, hij kan in elk geval weer beter rechtop zitten. De eerste dag schrok ik van hem omdat hij dat toen nauwelijks nog kon. Toen ik hem hielp met eten tuimelde hij telkens om en moest ik hem met zijn rug tegen de bedstang laten leunen om rechtop te kunnen blijven. Hij was ook strek vermagerd, maar gelukkig eet hij goed. Het is nog maar een keer gebeurd dat hij zijn bord niet leeg at. Ook de tussendoortjes die ik hem aanbied weigert hij nooit.

Somsak vraagt me om te oefenen met zijn voet. Ik merk dat hij lang niet geoefend heeft, zijn verlamde rechtervoet is helemaal met de zool naar binnen gedraaid. Ik weet niet of het komt doordat Jao al een tijd is uitgeschakeld en niet kan oefenen met de patiënten vanwege zijn opgelopen slangenbeet. Ik probeer de voet te kneden en het vastzitten in het enkelgewricht wat losser te maken. ik laat hem er ook een beetje gewicht op zetten, maar dit zal nog wel even duren eer hij weer net als vorig jaar weer met de walker kan lopen. Hij vertelde me dat hij graag naar huis wil, wellicht dat dit ook een reden is om weer meer te oefenen. vertrouwde me toe dat hij hier niet gelukkig is, er niemand is waar hij echt bevriend mee is en graag weer naar zijn zus gaat in Bangkok waar hij mee samenwoonde voordat hij naar de aidstempel kwam. Wanneer hij in de middag een uurtje buiten zit na zijn douche, wil hij graag een praatje maken om zijn hart te luchten.

vrijdag 25 oktober 2019

vrijdag 25 oktober 2019 Latifa

Op 16 maart jl. bracht Latifa, een Nederlandse verpleegkundige uit Amsterdam een bezoek aan de tempel. Eerder had zij mij via internet benaderd voor inlichtingen om eventueel als vrijwilliger te komen werken. Door persoonlijke omstandigheden kon dat niet doorgaan en kon ze jammer genoeg maar een dag aanwezig zijn. Met veel belangstelling onderging ze mijn rondleiding. Later schreef ze op mijn verzoek haar indrukken op die ze voor publicatie op mijn blog beschikbaar stelde.


LEVEN IN WAT PRABAT NAMPO

De titel voor dit stuk benoemd bewust leven, want dat is wat ik heb ondervonden in de tempel
Wat Prabat Nampo. Er is veel leven, en het is er in allerlei vormen.

Wat Prabat Nampo is van oudsher een hospice dat zich richt op patiënten met aids.
Voor eenieder die bekend is met de term "hospice" weet dat dit de plek is waar stervenden hun laatste adem uitblazen. Het is de allerlaatste rustplek. Maar deze definitie gaat niet meer op voor WPN.
Er worden namelijk ook patiënten succesvol behandeld met HIV remmers. Deze medicijnen zorgen ervoor dat de ziekte niet omslaat in AIDS en de doodsvonnis uitblijft. Desalniettemin zijn er patiënten in de tempel aanwezig met halfzijdige verlammingen en blindheid na een beroerte, uitgelokt door de infectie die in veel gevallen te laat is ontdekt.
Ik ontmoet Huub op het terrein van de tempel nadat een jongen van nog geen 20, mij de weg wijst.
Er verschijnt een brede lach op zijn gezicht op het moment dat ik vraag naar "Hoep" zoals hij op z'n Thais wordt genoemd. De jongen wijst enthousiast naar het pand dat op het einde van het terrein ligt,
daar verblijven de patiënten en daar zit Huub. Op dit moment besef ik mij dat Huub in alle jaren die hij heeft doorgebracht in de tempel zijn strepen heeft verdiend. De mensen kennen hem en waarderen zijn inzet. Dit wordt bevestigd als ik zie hoe de gezichten van de patiënten oplichten als Huub de kamer binnen loopt om hen aan mij voor te stellen.
Huub verteld hier al twintig jaar te werken, de laatste jaren steeds vaker alleen. Hij verteld over een tijd waarin vrijwilligers, veelal uit Europa, in grote getalen naar de tempel trokken om er te werken en elkaar soms zelfs voor de voeten liepen. Dat is al lang niet meer zo, het lijkt om de een of andere reden minder aantrekkelijk. Misschien is de spannende sluier van het dodelijke virus gelicht nu we in het Westen succesvolle middelen hebben ontdekt om aids te voorkomen.
Het terrein biedt ruimte aan 150 patiënten. Er zijn aparte huisjes gebouwd voor de patiënten met een tuberculose infectie, om besmetting van andere patiënten te voorkomen. Aan de andere kant van het terrein bevinden zich ook huisjes. Ik vraag Huub naar de bewoners van de trotse hutjes die op lange poten in een nette rij langs het terrein staan. Huub legt uit dat daar de patiënten wonen die zo goed zijn opgeknapt dat zij weer zelfstandig kunnen leven. Sommigen vinden een baan in de stad, sommigen vinden onder lotgenoten in de tempel de liefde van hun resterende levens. Er bloeien relaties op en zij gaan samen in een huisje wonen. ook in dit geval blijft de tempel voor hun zorgen.
Ik ben nieuwsgierig naar de patiënten en hun verhalen maar ik kan niet helpen me ook een beetje voyeur te voelen. Ik merk dat ook zij omgekeerd nieuwsgierig zijn naar mij. Soms spreken ze een beetje Engels en ik voel de onderzoekende blikken. Ze vragen Huub of ik ook kom helpen. "de volgende keer misschien" antwoordt Huub. "voor nu komt ze alleen even kijken".
Terwijl we door de slaapzalen lopen valt het mij op dat het er schoon en netjes is, de patiënten zien er verzorgd uit. Ik vraag mij af wie de dagelijkse verzorging voor al deze patiënten op zich neemt. Huub legt uit dat de sterkere patienten voor de zwakkeren zorgen. En Huub doet uiteraard wat hij kan in de periodes dat hij hier is. Het verbaast me, ik kan het me niet voorstellen, in het ziekenhuis waar ik als verpleegkundige werk is zoiets ondenkbaar. maar we zijn niet in Amsterdam, we nu zijn niet meer eens in Europa en hoe verder van huis, hoe anders de wereld kleurt.

In de loop van de middag komen er steeds grotere groepen mensen langs, ze zijn netjes gekleed en zien er uit alsof dit hun zondagsuitje is. De tempel is namelijk ook een soort museum legt Huub uit. een museum over ziekte en verderf. Zo zijn er beelden gemaakt van de resten van overleden patiënten en er is een wassenbeelden museum met gemummificeerde lijken.
Huub waarschuwt me voordat we de ruimte betreden. Ik kan wel wat hebben, denk ik, ik werk vaak met terminaal zieken en de dood is mij niet onbekend. De lichamen, jong en oud, soms veel te jong, zien eruit alsof ze mensen moeten afschrikken. En dat doen ze, ze liggen opgebaard als een getuigenis dat de ziekte niemand overslaat. Huub vertelt de verhalen achter de lichamen die hij soms heeft verzorgd en gevoed. Hij vertelt de anekdotes, de grapjes, de mooie en verdrietige momenten die hij met ze deelde. Hij wekt ze weer tot leven en opeens voel ik me geen voyeur meer. ik voel mij vereerd op deze plek te mogen zijn, met deze man, en een glimp op te vangen van de passie waarmee hij zich al jaren inzet voor deze kwetsbare groep mensen, zo ver van huis.

Latifa.

Zondag 20 oktober 2019

Gisteren zijn van een grote hoeveelheid gedoneerde gesneden broden tosti's
gemaakt. Een heel karwij omdat er maar een toaster apparaat aanwezig is. Telkens wanneer er weer een paar beschikbaar waren deelde ik die uit.


Nu is de hele dag bezig met fröbelen, hij maakt van gekleurde papieren linten prachtige rozen. in het hart verwerkt hij een bath munt. Hij verpakt ze per stuk of in dozijn om dan te verkopen.

Nu aan het werk


Somjit, (voor mij een nieuwe patiënt), een stille heel lieve oude vrouw waar ik enkele keren per dag even langs ga. Een paar andere mede patiënten hebben de zorg voor haar, omdat ze dat zelf niet meer kan. Ik praat even met haar en als ik haar hand pak dat begint die te aaien. Ik gaf haar vanmiddag een banaan en het flesje koele limonade dronk ze in een keer helemaal leeg, voor mij een teken dat ik haar toch vaker wat te drinken moet aanbieden.

Somjit

Ook Pomhom is een heel stille en terug getrokken patiënt, nog een heel jonge vrouw. ze spreekt niet en wijst soms met haar vingers als antwoord. ook zij is voor mij nieuw.

Pomhom

Omdat de vrouwenzaal vol is liggen op bovenverdieping van de mannen ook nog zes vrouwen. 
Ook daar trof ik een paar in eenzaamheid en ga ook daar nu en dan even aandacht geven.





dinsdag 15 oktober 2019

Dinsdag 15 oktober

Wat was het weer een warm welkom toen ik gisteren weer aan kwam in de tempel.
Door menigeen werd ik als in een mangel genomen met een stevige omhelsing.
Heel ontroerend dat ik soms enkele ogenblikken in de greep gehouden werd, soms voelde ik een opgewelde traan van de ander op mijn wang.
Ook werd er van ver op mijn geroepen en werd dat beantwoord met een zwaai.
Onder de indruk van sommigen die er slecht aan toe zijn sinds mijn afscheid in april.
Maar ook enkele voorbeelden van patienten die juist vooruit zijn gegaan.
Meerdere nieuwe patienten aan wie ik me voorstelde.
Erg geschrokken ben ik van  de slecht uitziende Joa, bijna onherkenbaar. Van de stoere krachtpatser, die altijd met veel geduld en oefening patiënten weer mobiel maakt is in een zwakke kopie veranderd. Ik hoorde dat hij een paar maanden geleden door een slang gebeten is en er erg aan toe was. Ik denk mede door zijn sterke gestel heeft hij dit overleefd, maar zo te zien heel diep gedaan. Normaal is een slangebeet al levensbedreigend, en zeker met een hiv infectie.
De abt heeft twee weken geleden een auto ongeluk gehad waarbij twee doden te betreuren zijn in de andere auto. Hij heeft zijn heup gebroken en een diepe vleeswond in zijn been, en is nu aan het revalideren. Het is niet zijn eerste ongeluk. Ik weet dat voordat hij dit aidscentrum oprichte ook een ernsig auto ongeluk gehad.
Zelf ben ik van mijn auto ongeluk zover hersteld. Was even bang voor de lange vliegreis voor de druk in mijn hoofd. Gelukkig was ik de dag vóór mijn vertrek weer hoofdpijn vrij van de hersenschudding.
Mijn heenreis is prima verlopen en heb nu al twee dagen fijn kunnen werken.


Ik heb nog veel meer te vertellen, maar ben nu te moe om verder te schrijven, het is half tien en ga mijn bed in.

 De door aanrijding gewonde Phra Alonkot aan de wandel.